Staatssecretaris Folkert Idsinga, verantwoordelijk voor de Belastingdienst en lid van de NSC, ligt onder een vergrootglas. Met een aandelenportefeuille ter waarde van zo’n zes miljoen euro in diverse bedrijven, blijft hij geheimzinnig over de precieze aard van zijn investeringen. Voor lange tijd was dit geen probleem, maar PVV-leider Geert Wilders wil nu transparantie, en zet de staatssecretaris flink onder druk.
Ondanks dat het om zijn eigen staatssecretaris gaat, voert Wilders de druk op Idsinga op. Via social media verwijst hij naar de leus van Idsinga’s partij, NSC, en benadrukt hij dat transparantie noodzakelijk is.
Hij stelt dat de staatssecretaris zijn belangen openbaar moet maken: “Lijkt me geen goed bestuur,” sneert Wilders op X, waarmee hij indirect kritiek levert op de slogan van NSC. “Dus maar beter openbaar maken die miljoenenbelangen!”
Vertrouwde constructie met vraagtekens
Idsinga probeert zijn zakelijke belangen buiten beschouwing te laten door ze formeel ‘op afstand’ te plaatsen. Dit betekent dat zijn stemrecht tijdelijk is overgedragen aan mede-aandeelhouders. Hoewel hij deze constructie al eerder heeft toegepast, lijkt deze aanpak de Kamer niet gerust te stellen.
Het feit dat maar één bedrijf bij naam is genoemd in het verslag van formateur Richard van Zwol, laat vragen onbeantwoord. In hoeverre profiteren bedrijven waarin Idsinga belangen heeft van besluiten die hij als staatssecretaris neemt?
Het kabinet besloot onlangs om de belasting op aandeleninkopen door bedrijven af te schaffen, een maatregel die veel aandeelhouders als positief beschouwen. Hoewel dit besluit werd genomen vóór Idsinga aantrad, blijft het de vraag hoeveel invloed zijn functie kan hebben op zijn eigen investeringen.
“Zorg voor openheid”
Een Kamermeerderheid zet vraagtekens bij Idsinga’s handelswijze. Hoewel hij beweert zich strikt aan alle regels te houden en zelfs meer informatie te verstrekken dan vereist, voelt dit niet voldoende voor sommige partijen.
Zo stelt emeritus hoogleraar staatsrecht Paul Bovend’Eert (Radboud Universiteit Nijmegen) dat openheid essentieel is om schijn van belangenverstrengeling te voorkomen. “De lijst met financiële belangen van Idsinga is lang. Het klopt juridisch, maar blijft vaag,” aldus Bovend’Eert.
Idsinga zelf blijft erbij dat hij netjes volgens het boekje handelt. Hij beroept zich op advies van deskundigen en ziet geen reden tot zorg. Toch rijst de vraag of Idsinga niet verder moet gaan dan de formele regels voorschrijven om transparantie daadwerkelijk na te leven.
Rol van NSC in de integriteitskwestie
De kwestie raakt aan het hart van de NSC, de partij van Pieter Omtzigt, die groot is geworden met beloften van goed bestuur en integriteit. Omtzigt weet dat de lat voor zijn partij hoog ligt en dat zelfs de kleinste integriteitskwesties worden opgepikt.
In het verleden moesten een woordvoerder en partijvoorzitter al hun positie opgeven vanwege imagoschade. Het gedoogkabinet, bestaande uit PVV, VVD, NSC en BBB, kan zich dus weinig veroorloven op dit gebied.
Wilders gebruikt kwestie als drukmiddel
Wilders’ harde uitspraken op social media kunnen ook in verband worden gebracht met de moeizame coalitieonderhandelingen. PVV en NSC probeerden vorige week een compromis te bereiken rond asielmaatregelen.
Echter, NSC’ers relativeerden de haalbaarheid hiervan al snel in talkshows en interviews. Wilders voelt zich mogelijk afgescheept en gebruikt de kwestie-Idsinga om druk uit te oefenen en NSC tot meer samenwerking te bewegen.
Wat nu?
Of deze kwestie daadwerkelijk escaleert, hangt af van de antwoorden die Idsinga en premier Dick Schoof binnenkort zullen moeten geven op schriftelijke Kamervragen. Mogelijk volgt een debat waarin de staatssecretaris zijn positie verder moet verdedigen. De vraag blijft of Idsinga de transparantie kan bieden die Wilders en een Kamermeerderheid eisen.
