Je ziet hoe de Tweede Kamer opnieuw worstelt met de belasting op vermogen in box 3. Tijdens de behandeling van het Belastingplan 2026 klinkt brede kritiek. Kamerleden noemen de voorgestelde verhoging onrechtvaardig en moeilijk uitlegbaar. De maatregel raakt volgens hen steeds meer huishoudens. Tegelijk zoekt de politiek naar alternatieven om een fors begrotingsgat te dichten. In dat spanningsveld komt een opvallend voorstel op tafel, dat de discussie verder aanwakkert.
Coalitiepartijen uit harde kritiek
Je merkt dat de kritiek niet alleen uit de oppositie komt. Ook coalitiepartijen laten zich scherp uit. VVD-Kamerlid Wendy van Eijk stelde tijdens het debat: “De belastingdruk wordt veel te hoog”. BBB sluit zich daarbij aan. Kamerlid Henk Vermeer sprak duidelijke woorden. “De tarieven gaan steeds omhoog zodra er minder belasting binnenkomt. Maar er is geen enkele relatie meer met de werkelijke opbrengsten van de mensen, en zeker niet in het licht van de inflatie, rentetarieven en kostenstijgingen”.
Sparen en beleggen steeds minder aantrekkelijk
Je hoort ook zorgen over het bredere effect van het beleid. JA21-Kamerlid Michiel Hoogeveen waarschuwt dat sparen en beleggen actief worden ontmoedigd. “Dat is niet alleen onrechtvaardig, maar het ondermijnt ook het draagvlak voor ons belastingstelsel.” Volgens hem raakt het vertrouwen in de overheid beschadigd. Wanneer belastingheffing losstaat van werkelijk rendement, voelen mensen zich structureel tekortgedaan.
Wat het voorstel concreet betekent
Je ziet dat het zwaar bekritiseerde voorstel meerdere ingrepen combineert. Het belastingvrije vermogen in box 3 wordt verlaagd naar 51.396 euro. Tegelijk stijgt het veronderstelde rendement naar bijna 8 procent. Met deze combinatie wil het kabinet een begrotingsgat van 2,55 miljard euro dichten. Dat gat ontstond door het uitstellen van nieuwe box 3-wetgeving naar 2028. De rekening komt voorlopig bij spaarders en beleggers terecht.
Honderdduizenden extra huishoudens geraakt
Je merkt dat de gevolgen groot zijn. Door de maatregel krijgen volgend jaar ongeveer 300.000 extra huishoudens te maken met een vermogensheffing. Vooral bezitters van een tweede woning worden geraakt. Bij een vakantiewoning van 300.000 euro betekent het hogere fictieve rendement ongeveer 1883 euro extra belasting per jaar. Voor veel mensen voelt dat als een forse aanslag op hun financiële ruimte.
Grinwis noemt maatregel ‘krom’
Je hoort ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis fel reageren. Hij noemt het voorstel “onrechtvaardig en krom op allerlei manieren”. Hij wijst erop dat de Hoge Raad al tweemaal oordeelde dat box 3-heffing onrechtvaardig was. De overheid moest daarom belasting terugbetalen. Grinwis zegt: “Nu wil het kabinet dit verlies aan inkomsten deels weer bij dezelfde mensen in box 3 terughalen. Terwijl zij jarenlang al te veel belasting betaalden.”
Boze reacties stapelen zich op
Je ziet hoe de maatschappelijke onrust ook bij Kamerleden binnenkomt. Grinwis vertelt dat zijn mailbox volloopt met boze reacties. Volgens hem is het beleid niet langer uit te leggen. “Dit valt gewoon niet meer uit te leggen.” Het sentiment laat zien hoe gevoelig box 3 ligt. Voor veel burgers voelt het alsof zij telkens opnieuw worden aangeslagen.
Creatief alternatief via Wet Hillen
Je ziet dat de ChristenUnie samen met SGP en BBB met een alternatief komt. Zij dienen een amendement in om de Wet Hillen versneld af te schaffen. Die wet zorgt ervoor dat huiseigenaren zonder hypotheek minder belasting betalen. Door deze regeling eerder af te bouwen, hoeven de box 3-wijzigingen volgens hen niet door te gaan. Als de Wet Hillen al in 2041 wordt afgeschaft, levert dat 295 miljoen euro meer op dan de voorgestelde box 3-verhoging.
Gevolgen voor de huurmarkt
Je hoort Grinwis ook wijzen op de huurmarkt. Volgens hem helpt het voorstel om die markt te stabiliseren. Veel particuliere verhuurders verkopen nu hun woningen. Ze verdienen er door box 3-maatregelen nauwelijks nog aan. Daardoor krimpt het aanbod aan huurwoningen snel. Grinwis stelt: “Het jaagt de particuliere verhuurders weg. Als we dat willen stoppen, kunnen we beter ingrijpen in de tarieven van box 3 dan in de huurwet.”
Politiek struikelblok in de begroting
Je ziet dat er wel een complicatie is. Het versneld afbouwen van de Wet Hillen levert het geld niet direct op. De opbrengst volgt pas in latere jaren. Staatssecretaris Eugène Heijnen van Belastingen vindt dat problematisch. Volgens hem past dit niet binnen de begrotingsregels. Toch ontstaat daar discussie over, omdat vergelijkbare keuzes elders wel worden gemaakt.
Vergelijking met accijnsverlaging
Je hoort Grinwis wijzen op de lagere accijns op benzine en diesel in 2026. Ook die maatregel wordt pas later gefinancierd. Volgens hem hanteert het kabinet daar eenzelfde redenering. Heijnen gaf hem daarin gelijk. Daarmee ligt de vraag open waarom het ene uitstel wel kan en het andere niet.
Steun nog onzeker in de Kamer
Je ziet dat het amendement voorlopig nog geen meerderheid heeft. GroenLinks-PvdA, CDA en D66 noemden het voorstel wel ‘interessant’. Hun fracties hebben echter nog geen definitief standpunt ingenomen. Of het alternatief voldoende steun krijgt, moet deze week blijken. De discussie over box 3 is daarmee allesbehalve afgerond.
