Kick Out Zwarte Piet (KOZP) bereidt zich voor op de laatste demonstraties in de geschiedenis van de actiegroep. Op vrijdag 15 november zal de organisatie protesteren tijdens de sinterklaasintochten op Texel en in Yerseke. Volgens KOZP zijn op beide locaties nog steeds zwarte pieten aanwezig, ondanks eerdere toezeggingen van verschillende gemeenten om het sinterklaasfeest volledig inclusief te maken.
Laatste jaar van actievoeren
Na jaren van landelijke campagnes tegen racistische stereotypering zegt KOZP dat 2024 het laatste jaar is waarin de groep actief de straat opgaat. De organisatie stelt dat het grootste deel van Nederland inmiddels is overgestapt op roetveeg- of regenboogpieten, maar dat enkele dorpen en steden nog achterblijven. “Het leek erop dat demonstraties dit jaar niet nodig zouden zijn,” verklaart de actiegroep. “Maar wij werden erop gewezen dat in Yerseke en op Texel nog steeds sprake is van zwarte pieten. Daarom gaan wij ook dit jaar voor het laatst de straat op.”
De beslissing markeert het einde van een tijdperk van felle discussies, maar ook van zichtbare maatschappelijke verandering. KOZP benadrukt dat hun strijd altijd gericht is geweest op bewustwording en gelijkheid, en niet op het afpakken van tradities. De groep zegt te hopen dat toekomstige generaties de feestdagen kunnen vieren zonder racistische elementen.
Overleg met gemeenten en intochtcomités
In aanloop naar de sinterklaasperiode voerde KOZP gesprekken met tien gemeenten en diverse intochtcomités over het uiterlijk van de pieten. Volgens de organisatie werd in vrijwel alle gevallen overeenstemming bereikt over een inclusieve invulling van het feest. Veel gemeenten zouden hebben toegezegd definitief afscheid te nemen van de volledig zwartgeschminkte piet.
Toch kwamen er volgens KOZP de afgelopen weken meldingen binnen dat op Texel en in Yerseke nog traditionele pieten worden ingezet. Dat was voor de organisatie aanleiding om alsnog demonstraties aan te kondigen. “Wij gaan vreedzaam protesteren, zoals we altijd hebben gedaan,” aldus de verklaring. De groep benadrukt dat het doel niet is om feestvierders te confronteren, maar om een statement te maken tegen discriminatie in welke vorm dan ook.
Landelijke intocht op Texel onder extra aandacht
De landelijke intocht van Sinterklaas vindt dit jaar plaats op Texel en wordt live uitgezonden door de NTR. De omroep werkt al jaren uitsluitend met roetveegpieten, maar KOZP wijst erop dat dit niet overal op het eiland wordt nageleefd. “We hebben vorig jaar aan mensen gevraagd het te melden als ergens nog zwarte pieten rondlopen of als de verandering naar roetveegpieten niet volledig was doorgevoerd,” schrijft de actiegroep op sociale media. “We hebben toen ook meldingen ontvangen over Texel.”
De politie bereidt zich voor op een ordelijk verloop van de demonstratie. Tijdens de intocht in Yerseke vorig jaar ontstond nog spanning tussen demonstranten en tegendemonstranten, waarvoor een grote politiemacht werd ingezet. Dit jaar belooft de organisatie opnieuw een vreedzaam protest, waarbij zij oproept tot respect en dialoog.
Een einde aan jarenlange strijd
De demonstratie op 15 november moet het symbolische sluitstuk worden van een beweging die het maatschappelijk debat over racisme in Nederland blijvend heeft beïnvloed. Sinds de oprichting in 2011 voerde KOZP tientallen acties, vaak onder politiebegeleiding, en kreeg de groep zowel lof als kritiek. Tegenstanders verweten de actiegroep het sinterklaasfeest te “verpesten”, terwijl voorstanders benadrukten dat de beweging racisme eindelijk bespreekbaar heeft gemaakt.
Volgens de organisatie is het doel grotendeels bereikt: de meerderheid van de Nederlandse intochten maakt inmiddels gebruik van roetveegpieten of andere inclusieve varianten. Toch wil KOZP met de laatste demonstraties laten zien dat de strijd pas echt voorbij is wanneer geen enkel dorp meer vasthoudt aan het oude stereotype.
Toekomst zonder Zwarte Piet
Met het aangekondigde afscheid komt een einde aan een decennium van activisme dat veel heeft losgemaakt in de samenleving. KOZP zegt de komende jaren niet langer te demonstreren, maar wel betrokken te blijven bij educatieve projecten en campagnes tegen racisme in bredere zin. De organisatie spreekt van “een nieuw hoofdstuk” waarin de focus verschuift van protest naar bewustwording.
De protesten in Yerseke en op Texel markeren dus niet alleen het einde van een jaarlijkse traditie van demonstraties, maar ook het begin van een nieuwe fase in het maatschappelijk debat. Of dit werkelijk de laatste keer is dat KOZP de straat opgaat, zal de toekomst uitwijzen — maar de impact van hun jarenlange strijd is onmiskenbaar.
