De sfeer in een zwembad is meestal voorspelbaar: handdoeken op ligstoelen, kinderen die wat te hard gillen, en een badmeester die af en toe fluit. Maar in het Zwitserse Porrentruy liep het de afgelopen maanden zo uit de hand dat het openluchtbad nu een maatregel neemt die in één klap tot discussie in heel het land leidt.
Wat precies begon als ‘overlast’ groeide volgens medewerkers en bezoekers uit tot iets dat veel zwaarder weegt: intimidatie, grensoverschrijdend gedrag en een gevoel van onveiligheid op een plek waar je juist wilt ontspannen. De gekozen oplossing is hard en opvallend: buitenlanders kunnen niet meer zomaar naar binnen.
Een rustige zomerplek die ineens onder druk kwam te staan
Porrentruy ligt in het kanton Jura, op nog geen tien kilometer van de Franse grens. Daardoor is het zwembad niet alleen een trekpleister voor locals, maar ook voor mensen uit de regio aan de overkant, zeker op warme dagen.
De laatste tijd veranderde die gezellige mix volgens de zwembadleiding in een bron van aanhoudende problemen. Vooral groepen jongeren zouden het bad massaal bezoeken, regels aan hun laars lappen en een sfeer creëren waarin andere bezoekers zich steeds minder op hun gemak voelden.
Meldingen over intimidatie en ongewenst gedrag
De klachten gingen volgens de directie niet alleen over luidruchtigheid of duwen bij de glijbaan. Meisjes en vrouwen zouden zijn nagefloten en nagesist, maar ook zijn gevolgd door groepjes jongens, wat de drempel om nog te komen steeds hoger maakte.
Daarnaast is er melding gemaakt van ongewenste aanrakingen. Medewerkers zouden bovendien verbaal zijn uitgescholden en in minstens één situatie zelfs fysiek zijn aangevallen. Dat soort incidenten zorgden ervoor dat de maat op een gegeven moment vol was.
Waarom individuele verboden niet genoeg bleken
Het zwembad probeerde eerst gericht op te treden. Zo kregen ongeveer twintig jongeren een individueel zwemverbod. In theorie is dat een duidelijke maatregel: wie zich misdraagt, blijft weg, en de rest kan gewoon blijven komen.
In de praktijk bleek het effect beperkt. Nieuwe groepen doken op, en de overlast hield aan. Voor personeel en vaste bezoekers voelde het alsof het dweilen met de kraan open was—en ondertussen bleven gezinnen en jongeren die wél netjes deden weg.
Nieuwe toegangsregels: alleen met Zwitserse papieren
Sinds begin juli zijn de regels aangescherpt. Toegang krijg je alleen nog met een Zwitsers paspoort, een tijdelijke verblijfsvergunning of een werkvergunning. Dat betekent dat je niet ‘even’ vanaf de andere kant van de grens kunt langskomen.
Toeristen vormen een uitzondering, maar wel via een omweg: zij kunnen via hun hotel een gastenkaart aanvragen. Het zwembad noemt veiligheid als belangrijkste reden. Volgens de leiding was dit de enige stap die direct merkbaar resultaat opleverde.
Het effect in het bad: rust terug, minder incidenten
Medewerkers melden dat de sfeer sinds de invoering merkbaar veranderd is. Minder conflicten, minder meldingen en vooral: minder spanning op de werkvloer. Ook ouders zouden hun kinderen weer eerder laten gaan zwemmen, omdat ze zich veiliger voelen.
Dat is precies wat de directie wilde bereiken. Niet om mensen te pesten, zeggen zij, maar om de situatie weer beheersbaar te maken. Het bad zag bezoekers afhaken, en personeel twijfelde of werken nog wel veilig was.
Burgemeester verdedigt de maatregel: “Het gaat om gedrag”
Burgemeester Philippe Eggertswyler schaart zich achter het zwembad. Hij benadrukt dat het volgens hem niet draait om afkomst of huidskleur, maar om iets heel concreets: herhaaldelijk wangedrag dat de grens over kwam.
Volgens hem is het simpelweg een feit dat een groot deel van de veroorzakers uit Frankrijk kwam. Hij wijst erop dat Franse zwembaden de afgelopen jaren ook worstelen met vergelijkbare problemen, en soms zelfs tijdelijk sluiten als het uit de hand loopt.
Kritiek: ‘Collectief uitsluiten is juridisch en moreel riskant’
Tegelijkertijd is de kritiek stevig. Anti-racismeorganisaties en sommige politici vinden dat je met een algemene ban op buitenlanders al snel in discriminerend vaarwater belandt, zelfs als de aanleiding “gedrag” is en niet “afkomst”.
Ook wordt gewezen op het principe van gelijke behandeling, en op vragen rond de ID-controles aan de ingang. Het provinciale bestuur van het kanton Jura heeft zich tegen het verbod uitgesproken en wil dat het zwembad weer toegankelijk wordt voor iedereen.
Verschuiving over de grens en de rol van toegankelijkheid
Volgens de burgemeester is er nog een factor die meespeelt: verplaatsing. Als baden in Frankrijk stricter sluiten of toezicht opschroeven, zoeken groepen jongeren nieuwe plekken. Porrentruy zou dan een logische optie zijn, vlakbij en relatief laagdrempelig.
Daar komt bij dat dit bad in de regio volgens hem een van de weinige plekken was die open bleef én geen toegangsgeld vroeg. Dat kan extra aantrekkingskracht hebben gehad, waardoor incidenten in korte tijd vaker voorkwamen.
Tijdelijk tot het einde van de zomer
De maatregel is niet bedoeld als permanente grensmuur bij het zwembad. Het verbod geldt tot het einde van de zomer. Daarna wil men de toegang in principe weer normaliseren, al is het nog onduidelijk welke extra maatregelen dan klaarstaan.
Denk aan meer toezicht, strenger handhaven of andere regels rond groepsbezoek. Wat wél duidelijk is: het zwembad houdt voorlopig vast aan wat nu werkt, omdat de rust die terugkeerde meteen merkbaar was.
Een bredere vraag: waar ligt de grens tussen veiligheid en uitsluiting?
Het verhaal uit Porrentruy raakt aan een discussie die in meer Europese landen speelt. Wat doe je als een kleine groep structureel problemen veroorzaakt, maar individuele sancties onvoldoende effect hebben? Kies je dan voor harde, brede maatregelen—of blijf je strikt individueel handhaven?
Voorstanders zien het als daadkracht: liever streng en open dan iedereen wegsturen of sluiten. Tegenstanders zien vooral het risico dat je mensen collectief straft op basis van paspoort. Wat vind jij: begrijpelijk of te ver? Laat het weten op onze sociale media.
Bron: trendyvandaag.nl
